Fizyoterapist
4 Eylül Mah. Mevlana Cad. No:73 Kula/Manisa
Diş sıkma problemleri, tıbbi adıyla bruksizm, kişinin istemsiz bir şekilde dişlerini sıkması veya gıcırdatmasıyla karakterize edilen bir durumdur. Bu alışkanlık genellikle gece uykuda farkında olmadan gerçekleşse de, bazı bireylerde gün içinde de devam edebilir. Bruksizm, sadece diş yapısını değil; çene kaslarını, temporomandibular eklemi (çene eklemi), boyun ve baş kaslarını da etkileyerek geniş bir semptom yelpazesine neden olabilir.
Bu problem genellikle stres, anksiyete, uyku bozuklukları, diş yapısındaki kapanış bozuklukları, çene hizasızlıkları ve nörolojik nedenlerle ilişkilendirilir. Bruksizme bağlı olarak sabahları çene yorgunluğu, baş ağrısı, diş hassasiyeti, kulak çevresi ağrısı veya boyun sertliği görülebilir. Uzun vadede çene ekleminde hasar, eklem sesleri, çiğneme zorlukları ve yüz simetrisinde bozulmalar meydana gelebilir. Fizik tedavi, bu çok yönlü problemin yönetiminde etkili bir rol oynar.
Diş sıkma problemi olan bireylerde ilk olarak detaylı bir değerlendirme yapılmalıdır. Bu değerlendirmede temporomandibular eklem (TMJ) hareket açıklığı, çiğneme kaslarının tonusu, postüral duruş, stres düzeyi ve uyku alışkanlıkları ele alınır. Fizik tedavi sürecinde genellikle çene kaslarına yönelik manuel terapi, tetik nokta tedavisi, sıcak uygulamalar, kas gevşetici teknikler ve postüral düzeltmeler uygulanır.
Fizyoterapistler tarafından uygulanan miyofasiyal gevşetme, özellikle masseter, temporalis ve pterygoid kaslardaki gerginliği azaltarak ağrıyı kontrol altına alır. Ayrıca bireye, çene kaslarını nasıl gevşeteceği konusunda egzersizler ve gevşeme teknikleri öğretilir. Nefes egzersizleri, meditasyon ve progresif kas gevşetme çalışmaları stres kaynaklı bruksizmi yönetmede önemli destek sağlar. Diş hekimleriyle iş birliği içinde, gece plağı (splint) kullanımı da entegre edilebilir.
Diş sıkma problemiyle başa çıkarken bireylerin günlük yaşam alışkanlıklarını da gözden geçirmeleri gerekir. Özellikle yoğun stres altında çalışan, uzun süre masa başında oturan ya da gece uykusu düzensiz olan bireylerde bruksizm semptomları daha sık görülür. Bu nedenle uyku hijyenine dikkat etmek, yatmadan önce rahatlatıcı rutinler oluşturmak, ekran maruziyetini azaltmak ve stresle başa çıkma becerilerini geliştirmek büyük önem taşır.
Ayrıca, gün içinde çene kaslarının farkında olmadan sıkılması yaygındır. Bu nedenle bireye çene farkındalığı kazandırmak gerekir. Dişlerin gün içinde temasta olmaması gerektiği, dudakların kapalı ama dişlerin hafif aralıklı olması gerektiği öğretilmelidir. Sert kabuklu yiyecekler, sakız çiğnemek, diş gıcırdatmaya neden olan uyaranlardan kaçınmak da tedavi sürecine olumlu katkı sağlar. Tedavi süreci fizyoterapist, diş hekimi ve psikolog iş birliğiyle daha başarılı hale gelir.
Manfredini D, Winocur E, Guarda-Nardini L, Paesani D, Lobbezoo F. Epidemiology of bruxism in adults: A systematic review of the literature. J Orofac Pain. 2013;27(2):99–110. doi:10.11607/jop.921
İyileşmek bir hayal değil, bir yolculuktur.
Copyright © 2025 Tüm hakları saklıdır. | Fzt. Gülsüm ÇAY | Made with happiness ♥
